IJshockey in Nederland heeft een rijke geschiedenis, beginnend in de vroege 20e eeuw en zich ontwikkelend tot de sport die we vandaag kennen. Tilburg speelt een prominente rol in deze geschiedenis, met een sterke vertegenwoordiging in de nationale competitie en een actieve rol in de ontwikkeling van het ijshockey in Nederland.
De Vroege Jaren van IJshockey in Nederland
De eerste kennismaking met ijshockey in Nederland vond plaats in januari 1929, toen twee Belgische ploegen een demonstratie gaven op de Haarlemse ijsbaan. België was in die tijd een van de sterkere landen in Europa, dus het was niet verwonderlijk dat zij deze demonstratie verzorgden. Na deze demonstratie werd ijshockey populair in Haarlem, met scholen die streden om de Beynes-beker. De Koninklijke Nederlandse Hockey Bond toonde ook interesse in ijshockey.
In 1934 kreeg Nederland zijn eerste kunstijsbaan aan de Amsterdamse Linnaeusstraat, en op 6 september 1934 werd de Nederlandse IJshockey Bond opgericht. Het ijshockey bloeide in de jaren dertig, met verenigingen als de A.Y.H.C. in Amsterdam, het Haagse H.H.Y.C., en T.Y.S.C. De Nederlanders leerden snel, en in 1935 nam Nederland al deel aan de wereldkampioenschappen in Davos.
De Eerste Internationale Ervaringen
Amper vier maanden na de oprichting van de NIJB waagde Nederland zich al aan zijn eerste interland. Op 5 januari 1935 fungeerde België, in 1913 Europees kampioen, als tegenstander voor de interland in de Amsterdamse Linnaeusstraat. Meer dan duizend toeschouwers zagen Nederland met 0-4 winnen van een team dat voornamelijk bestond uit veldhockeyers die via een spoedcursus waren klaargestoomd.
Het team reisde op eigen kosten naar Zwitserland om deel te nemen aan het wereldkampioenschap in Davos. Nederland meldde zich als 21ste lid aan bij de LIHG (later de IIHF). Hoewel Nederland al zijn zes wedstrijden verloor, gebeurde dit met eer. Het land hield aan zijn debuut de Fair Play Cup over. In een treffen met de Duitsers in Amsterdam op 30 maart 1936 bracht Huib du Pon het eerste doelpunt van de Nederlandse ijshockeyploeg ter wereld.
Lees ook: Van Oorsprong tot Heden: Het WK Volleybal voor Mannen
De eerste overwinning van Nederland liet bijna twee jaar langer op zich wachten. Op 17 februari 1937 bracht de elfde interland, tegen België, met 3-0 de eerste victorie. Den Haag kreeg op 11 maart 1938 de Oranje-ploeg voor het eerst op de Hokij te zien, tegen Roemenië (1-4).
Tilburg Betreedt het Toneel
Op 17 maart 1940 was Tilburg voor het eerst aan de beurt als gaststad voor een interland. Nederland won dankzij een sterke laatste periode met 4-3 van België. Om wat extra publiek te lokken, mocht Tilburger Joop van Rijswijk in dat duel debuteren. Het werd echter meteen ook zijn laatste optreden in Oranje.
In 1950 won Nederland het vierlandentoernooi in Amsterdam en Den Haag, vóór België, Frankrijk en Italië. Daarna kwam de klad in het nationale ijshockey. De kunstijsbaan in de Apollohal ging dicht en ook Tilburg werd gesloten, waardoor alleen H.O.K.Y. overbleef.
De Jaren van de Haagse School
Met H.H. & IJ.C. als enige fakkeldrager lag Oranje's eer in Haagse handen. De Hagenaars wisselden eenvoudig het eigen shirt voor het Oranje hemd. Nederland speelde bijna geen 'losse' interlands meer, maar nam alleen zesmaal deel aan het wereldkampioenschap. Tussen 1956 en 1961 gaapte er een gat in Oranje's geschiedenis vanwege de liquidatie van H.H.IJ.C.
In 1962 reisde Oranje naar Colorado Springs voor het wereldkampioenschap. Ondanks overwinningen op Australië en Denemarken, werd er ook verloren, waaronder een 2-20 tegen Japan, de grootste nederlaag in de geschiedenis van het Nederlandse ijshockey.
Lees ook: WK Softbal Dames: Een terugblik
Een Nieuw Begin en Tilburgs Opkomst
Na de wedergeboorte van het ijshockey in Nederland moest het land internationaal weer bij af beginnen. In 1971 was Nederland rijp voor de organisatie van het C-kampioenschap in eigen land, met Eindhoven als centrale post en wedstrijden in diverse steden. Sportief gezien ging het minder goed, met een voorlaatste plaats.
Twee jaar later, met Den Haag als middelpunt, bleek de Nederlandse ploeg beter bestand tegen de belangstelling en de extra druk. Een nieuwe lichting Nederlandse Canadezen eiste zijn plaats op, en coach Wayne Hunter zette zijn team volledig op een Canadese leest.
Tilburg Trappers: Dominantie in Duitsland
Tilburg Trappers bevestigde zijn dominantie op het derde niveau in Duitsland door in zijn derde jaar van deelname voor de derde keer kampioen te worden. Trappers eindigde bovenaan in het reguliere seizoen en rekende in de play-offs af met verschillende teams. De deur voor Tilburg Trappers richting de DEL2 bleef helaas gesloten.
Individuele Prestaties en Erkenning
Naast de team successen zijn er ook individuele prestaties die de geschiedenis van het ijshockey in Tilburg hebben gekenmerkt. Een speler die hierin een belangrijke rol speelt is Ian Meierdres. Met drie landstitels, vijf nationale bekers, vijf Ron Bertelingschalen, drie Oberliga kampioenschappen en uitverkiezingen tot beste keeper in de eredivisie en Oberliga, heeft hij een indrukwekkende erelijst opgebouwd. Volgens voormalig captain Ivy van den Heuvel behoort Ian Meierdres tot de allergrootsten uit de Trappers geschiedenis.
Het WK Division IIA in Tilburg 2018
Een recent hoogtepunt in de Tilburgse ijshockeygeschiedenis is het WK Division IIA in 2018, dat in Tilburg werd gehouden. Het Nederlands team maakte de degradatie van 2017 in Belfast goed met een overtuigende winst. Oranje won zijn vijf wedstrijden met een doelsaldo van 42 voor en vijf tegen. Ivy van den Heuvel was de topscorer van het toernooi en werd uitgeroepen tot beste aanvaller, terwijl Giovanni Vogelaars de prijs voor de beste verdediger ontving. Het WK in Tilburg was een goed georganiseerd en drukbezocht toernooi.
Lees ook: Overzicht handbal
De Huidige Status van IJshockey in Nederland
Sinds het seizoen 2007/2008 worden vrijwel alle competities op landelijk niveau georganiseerd. Op seniorenniveau zijn dat de Eredivisie, Eerste Divisie, Tweede Divisie en Derde Divisie. De junioren zijn verdeeld in een 5-tal leeftijdscategorieën. De Nederlandse (senioren) vrouwen spelen voornamelijk in de recreanten competities en in juniorenteams.
Mondiaal neemt Nederland een plaats in de middenmoot in, zowel bij de mannen als bij de vrouwen. De mannenploeg is sinds 1990 een min of meer 'vaste waarde' in de Division I. Het Nationale vrouwenteam is Internationaal sinds 2010 aan een opmars bezig.
tags: #wereldkampioenschap #ijshockey #Tilburg #geschiedenis